Av. Enes Umur
İş · Rehber

İşyerinde mobbinge uğruyorum, ne yapabilirim?

Taslak, hukuki kontrolden geçecek
Kısaca

Kanuna göre işveren, işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve uğrayanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğe aykırılık nedeniyle kişilik haklarınızın ihlalinden doğan zararların tazminini isteyebilirsiniz.

Türk Borçlar Kanunu, işverene işçinin kişiliğini koruma ve özellikle psikolojik tacizi önleme yükümlülüğü yükler. Bu yükümlülüğe aykırılıktan doğan zararlar sözleşmeye aykırılık hükümlerine göre tazmin edilir; ağır durumlarda işçinin sözleşmeyi haklı nedenle derhal feshetme hakkı vardır.

Bilmeniz gerekenler

  1. İşverenin koruma borcu

    İşveren, kişiliğinizi korumak, saygı göstermek ve psikolojik tacize uğramamanız için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Tacize uğradıysanız, daha fazla zarar görmemeniz için de önlem alması gerekir.

    TBK m. 417/1

    “İşveren, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini korumak ve saygı göstermek”

    “özellikle işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve bu tür tacizlere uğramış olanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.”

    Maddenin tamamı →
  2. Zararınızın tazmini

    İşverenin kanuna ve sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle kişilik haklarınız ihlal edildiyse, bundan doğan zararlarınızın tazminini isteyebilirsiniz. Bu tazmin, sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabidir.

    TBK m. 417/3

    “kişilik haklarının ihlaline bağlı zararların tazmini, sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabidir.”

    Maddenin tamamı →
  3. Haklı nedenle derhal fesih

    İşveren şeref ve namusunuza dokunacak sözler söyler veya davranışlarda bulunursa, size sataşır ya da gözdağı verirse, sözleşmenizi bildirim süresini beklemeden feshedebilirsiniz.

    İş K. m. 24/3

    “b) İşveren işçinin veya ailesi üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak şekilde sözler söyler, davranışlarda bulunursa”

    “İşveren işçiye veya ailesi üyelerinden birine karşı sataşmada bulunur veya gözdağı verirse”

    Maddenin tamamı →
  4. Fesih için süre sınırı

    Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı bu hâllere dayanan fesih hakkını, durumu öğrendiğiniz günden başlayarak altı iş günü içinde ve her hâlde fiilden itibaren bir yıl içinde kullanmanız gerekir. Bu süre içinde fesih yapan tarafın diğer taraftan tazminat hakları saklıdır.

    İş K. m. 26/1

    “öğrendiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten ve her halde fiilin gerçekleşmesinden itibaren bir yıl sonra kullanılamaz.”

    Maddenin tamamı →
    İş K. m. 26/2

    “feshedenlerin diğer taraftan tazminat hakları saklıdır.”

    Maddenin tamamı →
  5. Ayrımcılık varsa eşit davranma tazminatı

    Size yönelik davranışlar cinsiyet, din, siyasal düşünce gibi sebeplere dayalı bir ayrım içeriyorsa, dört aya kadar ücretiniz tutarında uygun bir tazminat ve yoksun bırakıldığınız hakları isteyebilirsiniz. İhlal ihtimalini güçlü biçimde gösterirseniz, ihlalin olmadığını ispat yükü işverene geçer.

    İş K. m. 5/1

    “İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefî inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz.”

    Maddenin tamamı →
    İş K. m. 5/6

    “işçi, dört aya kadar ücreti tutarındaki uygun bir tazminattan başka yoksun bırakıldığı haklarını da talep edebilir.”

    Maddenin tamamı →
    İş K. m. 5/7

    “Ancak, işçi bir ihlalin varlığı ihtimalini güçlü bir biçimde gösteren bir durumu ortaya koyduğunda, işveren böyle bir ihlalin mevcut olmadığını ispat etmekle yükümlü olur.”

    Maddenin tamamı →
  6. Dava öncesi arabuluculuk

    İş sözleşmesine veya kanuna dayanan alacak ve tazminat talepleriniz için dava açmadan önce arabulucuya başvurmanız dava şartıdır. Arabulucuya başvurduğunuz tarihten son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar zamanaşımı durur.

    İş Mahkemeleri K. m. 3/1

    “Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.”

    Maddenin tamamı →
    İş Mahkemeleri K. m. 3/17

    “Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur”

    Maddenin tamamı →

Her adımın altındaki künyeye tıklayınca kanunun ilgili cümlesi açılır.

Süreler

Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık nedeniyle sözleşmeyi derhal feshetmeöğrenmeden itibaren altı iş günü, her hâlde fiilden itibaren bir yıl
İş K. m. 26/1
Dava şartıBu konuda dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?Sonucu dayanağıyla birlikte görün →

Dikkat

Başka bir işçi veya üçüncü kişi tarafından işyerinde cinsel tacize uğradığınızı işverene bildirmenize rağmen gerekli önlemler alınmazsa, bu da derhal fesih sebebidir. Bu nedenle durumu işverene bildirmeniz önem taşır.

İş K. m. 24/3

“d) İşçinin diğer bir işçi veya üçüncü kişiler tarafından işyerinde cinsel tacize uğraması ve bu durumu işverene bildirmesine rağmen gerekli önlemler alınmazsa.”

Maddenin tamamı →

İlgili kanun maddeleri

İlgili Yargıtay kararları

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2024/9538 E., 2024/14973 K. · 20.11.2024Kararın tamamı →Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2024/3401 E., 2024/7437 K. · 29.04.2024Kararın tamamı →Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2024/911 E., 2024/4630 K. · 12.03.2024Kararın tamamı →Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 2023/4113 E., 2023/7144 K. · 15.05.2023Kararın tamamı →Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, 2016/29903 E., 2020/2152 K. · 11.02.2020Kararın tamamı →

Terimler

Haklı nedenle fesih
Kanunda sayılan sağlık sebepleri, ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışlar ya da zorlayıcı sebepler gibi ağır durumlarda, iş sözleşmesinin bildirim süresi beklenmeden derhal sona erdirilmesi.
Dava şartı
Mahkemenin davanın esasına girip karar verebilmesi için bulunması gereken koşullar; mahkemenin görevli olması, tarafların dava ehliyeti, hukuki yarar ve kanunda öngörülen hâllerde arabulucuya başvurulmuş olması gibi. Giderilemeyen bir eksiklik varsa dava usulden reddedilir.

Benzer durumlar

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendi koşullarıyla değerlendirilir. Mevzuat değişebilir; güncelliğini kontrol ediniz.