Av. Enes Umur
Ceza · Rehber

Hapis cezam ertelendi, bu ne demek?

Taslak, hukuki kontrolden geçecek
Kısaca

Kanuna göre iki yıl veya daha az süreli hapis cezası ertelenebilir; fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış veya altmış beş yaşını bitirmiş olanlar için bu sınır üç yıldır. Erteleme için daha önce kasıtlı bir suçtan üç aydan fazla hapis cezası almamış olmak ve mahkemede tekrar suç işlenmeyeceği kanaatinin oluşması gerekir.

İki yıl veya daha az süreli hapis cezası, kanundaki koşullar varsa ertelenebilir; ertelenen ceza için bir denetim süresi belirlenir ve bu süre iyi hâlli geçirilirse ceza infaz edilmiş sayılır. Bir yıl veya daha az süreli hapis cezası kısa süreli hapis cezasıdır ve adli para cezası, zararın giderilmesi veya kamuya yararlı işte çalışma gibi seçenek yaptırımlara çevrilebilir.

Bilmeniz gerekenler

  1. Erteleme şartları

    İki yıl veya daha az süreli hapis cezası ertelenebilir; fiili işlediği sırada on sekiz yaşından küçük veya altmış beş yaşını bitirmiş olanlarda üst sınır üç yıldır. Kişinin daha önce kasıtlı bir suçtan üç aydan fazla hapis cezasına mahkûm edilmemiş olması ve mahkemede tekrar suç işlemeyeceği kanaatinin oluşması gerekir.

    TCK m. 51/1

    “İşlediği suçtan dolayı iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası ertelenebilir.”

    “Bu sürenin üst sınırı, fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş olan kişiler bakımından üç yıldır.”

    “Daha önce kasıtlı bir suçtan dolayı üç aydan fazla hapis cezasına mahkûm edilmemiş olması,”

    Maddenin tamamı →
  2. Zararın giderilmesi koşulu

    Mahkeme ertelemeyi, mağdurun veya kamunun zararının tamamen giderilmesi koşuluna bağlayabilir. Bu durumda koşul yerine getirilinceye kadar ceza infaz kurumunda çektirilir; koşul yerine getirilince infaz hâkimi kararıyla derhâl salıverilirsiniz.

    TCK m. 51/2

    “Cezanın ertelenmesi, mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi koşuluna bağlı tutulabilir.”

    “koşul gerçekleşinceye kadar cezanın infaz kurumunda çektirilmesine devam edilir.”

    Maddenin tamamı →
  3. Denetim süresi

    Cezası ertelenen kişi için bir yıldan az, üç yıldan fazla olmamak üzere denetim süresi belirlenir; bu süre mahkûm olunan cezadan az olamaz. Mahkeme bu sürede eğitim programına devam etme veya gözetim altında çalışma gibi yükümlülükler koyabileceği gibi, yükümlülük belirlemeden de denetim süresinin geçirilmesine karar verebilir.

    TCK m. 51/3

    “bir yıldan az, üç yıldan fazla olmamak üzere, bir denetim süresi belirlenir. Bu sürenin alt sınırı, mahkûm olunan ceza süresinden az olamaz.”

    Maddenin tamamı →
    TCK m. 51/6

    “denetim süresinin herhangi bir yükümlülük belirlemeden veya uzman kişi görevlendirmeden geçirilmesine de karar verebilir.”

    Maddenin tamamı →
  4. Denetim süresinin sonu

    Denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlenir veya yükümlülüklere uyarıya rağmen uyulmamakta ısrar edilirse, ertelenen ceza kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilir. Denetim süresi yükümlülüklere uygun veya iyi hâlli geçirilirse ceza infaz edilmiş sayılır.

    TCK m. 51/7

    “Hükümlünün denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere, infaz hâkiminin uyarısına rağmen, uymamakta ısrar etmesi halinde”

    “ertelenen cezanın kısmen veya tamamen infaz kurumunda çektirilmesine infaz hâkimliğince karar verilir.”

    Maddenin tamamı →
    TCK m. 51/8

    “Denetim süresi yükümlülüklere uygun veya iyi halli olarak geçirildiği takdirde, ceza infaz edilmiş sayılır.”

    Maddenin tamamı →
  5. Kısa süreli hapsin seçenek yaptırımlara çevrilmesi

    Bir yıl veya daha az süreli hapis cezası kısa süreli hapis cezasıdır. Bu ceza; suçlunun kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, pişmanlığı ve suçun özelliklerine göre adli para cezasına, zararın tamamen giderilmesine, belirli yerlere gitme yasağına veya gönüllü olmak koşuluyla kamuya yararlı bir işte çalıştırılmaya çevrilebilir.

    TCK m. 49/2

    “Hükmedilen bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, kısa süreli hapis cezasıdır.”

    Maddenin tamamı →
    TCK m. 50/1

    “Kısa süreli hapis cezası, suçlunun kişiliğine, sosyal ve ekonomik durumuna, yargılama sürecinde duyduğu pişmanlığa ve suçun işlenmesindeki özelliklere göre;”

    “belirli yerlere gitmekten veya belirli etkinlikleri yapmaktan yasaklanmaya,”

    “Mahkûm olunan cezanın yarısından bir katına kadar süreyle ve gönüllü olmak koşuluyla kamuya yararlı bir işte çalıştırılmaya,”

    Maddenin tamamı →
    TCK m. 50

    “Adlî para cezasına, b) Mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle, tamamen giderilmesine,”

    Maddenin tamamı →
  6. Zorunlu çevirme ve taksirli suçlar

    Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş kişinin otuz gün ve daha az süreli hapis cezası, seçenek yaptırımlardan birine çevrilir; fiili işlediğinde on sekiz yaşından küçük veya altmış beş yaşını bitirmiş olanlarda bu sınır bir yıldır. Taksirli suçlardan verilen hapis cezası uzun süreli olsa da adli para cezasına çevrilebilir; ancak bu kural bilinçli taksirde uygulanmaz.

    TCK m. 50/3

    “Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası”

    “fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası”

    “birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.”

    Maddenin tamamı →
    TCK m. 50/4

    “Taksirli suçlardan dolayı hükmolunan hapis cezası uzun süreli de olsa; bu ceza, diğer koşulların varlığı halinde, birinci fıkranın (a) bendine göre adlî para cezasına çevrilebilir. Ancak, bu hüküm, bilinçli taksir halinde uygulanmaz.”

    Maddenin tamamı →

Her adımın altındaki künyeye tıklayınca kanunun ilgili cümlesi açılır.

Süreler

Ertelemede denetim süresibir yıldan az, üç yıldan fazla olmamak üzere
TCK m. 51/3
Seçenek tedbirin gereklerine başlanmasıCumhuriyet savcılığının tebligatından itibaren otuz gün
TCK m. 50/6

Dikkat

Seçenek tedbire otuz gün içinde başlanmaz veya başlanıp devam edilmezse, infaz hâkimliği kısa süreli hapis cezasının tamamen veya kısmen infazına karar verir.

TCK m. 50/6

“infaz hâkimliği kısa süreli hapis cezasının tamamen veya kısmen infazına karar verir ve bu karar derhal infaz edilir.”

Maddenin tamamı →

Suç tanımında hapis ile adli para cezası seçenek olarak öngörülmüş ve hapis cezasına hükmedilmişse, bu ceza artık adli para cezasına çevrilmez.

TCK m. 50/2

“Suç tanımında hapis cezası ile adlî para cezasının seçenek olarak öngörüldüğü hallerde, hapis cezasına hükmedilmişse; bu ceza artık adlî para cezasına çevrilmez.”

Maddenin tamamı →

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilirse, o hükümdeki hapis cezası ertelenemez ve kısa süreli ise seçenek yaptırımlara çevrilemez.

CMK m. 231/7

“Açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümde, mahkûm olunan hapis cezası ertelenemez ve kısa süreli olması hâlinde seçenek yaptırımlara çevrilemez.”

Maddenin tamamı →

İlgili kanun maddeleri

İlgili Yargıtay kararları

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2024/254 E., 2025/269 K. · 18.06.2025Kararın tamamı →Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2024/95 E., 2025/268 K. · 18.06.2025Kararın tamamı →Yargıtay 9. Ceza Dairesi, 2013/556 E., 2013/4785 K. · 28.03.2013Kararın tamamı →

Terimler

Adli para cezası
Mahkemece suç karşılığında verilen ve belirlenen gün sayısının, bir gün karşılığı takdir edilen tutarla çarpılmasıyla hesaplanan para cezası. İdari para cezasından farklı olarak bir ceza mahkûmiyetidir.
Taksir
Dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranılması sonucu, öngörülmeyen bir suç neticesinin gerçekleşmesi. Taksirle işlenen fiiller ancak kanunun açıkça belirttiği hâllerde cezalandırılır.

Benzer durumlar

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendi koşullarıyla değerlendirilir. Mevzuat değişebilir; güncelliğini kontrol ediniz.