İfadeye çağrıldım, haklarım neler?
Kanuna göre ifadeniz alınırken yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmama hakkınız ve müdafi seçme hakkınız size bildirilir. Avukat seçecek durumda değilseniz ve isterseniz baro tarafından size bir müdafi görevlendirilir.
Şüphelinin ifadesi alınırken kimliği saptanır, kendisine yüklenen suç anlatılır ve müdafi seçme hakkı ile susma hakkı bildirilir. Beyanlar özgür iradeye dayanmalıdır; kötü davranma, aldatma, cebir veya tehdit gibi yasak usullerle alınan ifadeler rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez. Soruşturma evresinde ifade almada en çok üç avukat hazır bulunabilir.
Bilmeniz gerekenler
İfadeye çağrı
İfadesi alınacak kişi davetiye ile çağrılır ve çağrılma nedeni açıkça belirtilir. Çağrıldığı hâlde gelmeyen şüpheli hakkında zorla getirme kararı verilebilir.
CMK m. 145
“İfadesi alınacak veya sorgusu yapılacak kişi davetiye ile çağrılır; çağrılma nedeni açıkça belirtilir; gelmezse zorla getirileceği yazılır”
Maddenin tamamı →CMK m. 146/1
“145 inci maddeye göre çağrıldığı halde gelmeyen şüpheli veya sanığın zorla getirilmesine karar verilebilir”
Maddenin tamamı →Size bildirilmesi gereken haklar
İfade alınırken kimliğiniz saptanır ve size yüklenen suç anlatılır. Müdafi seçme hakkınız, yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmama hakkınız ve şüpheden kurtulmak için somut delillerin toplanmasını isteyebileceğiniz size bildirilir.
CMK m. 147
“b) Kendisine yüklenen suç anlatılır.”
“Müdafi seçme hakkının bulunduğu ve onun hukukî yardımından yararlanabileceği, müdafiin ifade veya sorgusunda hazır bulunabileceği, kendisine bildirilir”
“Yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanunî hakkı olduğu söylenir.”
“Şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği hatırlatılır”
Maddenin tamamı →Baro avukatı ve zorunlu müdafi
Müdafi seçebilecek durumda olmadığınızı beyan ederseniz, isteğiniz üzerine bir müdafi görevlendirilir. Çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz olan şüpheliye ve alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda istem aranmaksızın müdafi görevlendirilir.
CMK m. 150/1
“Şüpheli veya sanık, müdafi seçebilecek durumda olmadığını beyan ederse, istemi halinde bir müdafi görevlendirilir”
Maddenin tamamı →CMK m. 150/2
“Müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise, istemi aranmaksızın bir müdafi görevlendirilir”
Maddenin tamamı →CMK m. 150/3
“Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yapılan soruşturma ve kovuşturmada ikinci fıkra hükmü uygulanır”
Maddenin tamamı →Avukatınızın yanınızda bulunması
Soruşturma evresinde ifade almada en çok üç avukat hazır bulunabilir. Avukatın sizinle görüşme, ifade süresince yanınızda olma ve hukuki yardımda bulunma hakkı engellenemez ve kısıtlanamaz.
CMK m. 149/2
“Soruşturma evresinde, ifade almada en çok üç avukat hazır bulunabilir.”
Maddenin tamamı →CMK m. 149/3
“Soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasında avukatın, şüpheli veya sanıkla görüşme, ifade alma veya sorgu süresince yanında olma ve hukukî yardımda bulunma hakkı engellenemez, kısıtlanamaz”
Maddenin tamamı →Yasak usuller ve avukatsız ifade
Beyanınız özgür iradenize dayanmalıdır; kötü davranma, işkence, yorma, aldatma, cebir veya tehdit gibi müdahaleler yapılamaz ve kanuna aykırı bir yarar vaat edilemez. Yasak usullerle alınan ifade rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez. Müdafi bulunmadan kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz.
CMK m. 148/1
“Şüphelinin ve sanığın beyanı özgür iradesine dayanmalıdır. Bunu engelleyici nitelikte kötü davranma, işkence, ilâç verme, yorma, aldatma, cebir veya tehditte bulunma, bazı araçları kullanma gibi bedensel veya ruhsal müdahaleler yapılamaz”
Maddenin tamamı →CMK m. 148/2
“Kanuna aykırı bir yarar vaat edilemez.”
Maddenin tamamı →CMK m. 148/3
“Yasak usullerle elde edilen ifadeler rıza ile verilmiş olsa da delil olarak değerlendirilemez.”
Maddenin tamamı →CMK m. 148/4
“Müdafi hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda şüpheli veya sanık tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz”
Maddenin tamamı →Dosyanın incelenmesi
Müdafiiniz soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin örneğini harçsız alabilir. Bu yetki, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebilecekse yalnızca kanunda sayılan belirli suçlarda hâkim kararıyla kısıtlanabilir.
CMK m. 153/1
“Müdafi, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin bir örneğini harçsız olarak alabilir”
Maddenin tamamı →CMK m. 153/2
“Müdafiin dosya içeriğini inceleme veya belgelerden örnek alma yetkisi, soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebilecek ise Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim kararıyla kısıtlanabilir”
“Bu karar ancak aşağıda sayılan suçlara ilişkin yürütülen soruşturmalarda verilebilir”
Maddenin tamamı →
Her adımın altındaki künyeye tıklayınca kanunun ilgili cümlesi açılır.
Süreler
Dikkat
Kanun, şüphelinin kimliğine ilişkin soruları doğru olarak cevaplandırmakla yükümlü olduğunu ayrıca düzenler.
CMK m. 147
“Şüpheli veya sanık, kimliğine ilişkin soruları doğru olarak cevaplandırmakla yükümlüdür.”
Maddenin tamamı →
Aynı olayla ilgili olarak ifadenizin yeniden alınması gerekirse, bu işlem ancak Cumhuriyet savcısı tarafından yapılabilir.
CMK m. 148/5
“Şüphelinin aynı olayla ilgili olarak yeniden ifadesinin alınması ihtiyacı ortaya çıktığında, bu işlem ancak Cumhuriyet savcısı tarafından yapılabilir”
Maddenin tamamı →
İfade alma, şüphelinin kolluk görevlileri veya Cumhuriyet savcısı tarafından dinlenmesidir. Sorgu ise şüpheli veya sanığın hâkim veya mahkeme tarafından dinlenmesidir.
CMK m. 2
“g) İfade alma: Şüphelinin kolluk görevlileri veya Cumhuriyet savcısı tarafından soruşturma konusu suçla ilgili olarak dinlenmesini,”
“h) Sorgu: Şüpheli veya sanığın hâkim veya mahkeme tarafından soruşturma veya kovuşturma konusu suçla ilgili olarak dinlenmesini,”
Maddenin tamamı →
İlgili kanun maddeleri
Terimler
- Müdafi
- Ceza yargılamasında şüpheli ya da sanığın savunmasını yapan avukat. Kanunda sayılan hâllerde, örneğin şüpheli çocuksa ya da alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezası gerektiren bir suç söz konusuysa, istem aranmaksızın görevlendirilir.
- Şüpheli
- Soruşturma evresinde, yani iddianame mahkemece kabul edilmeden önce, suç şüphesi altında bulunan kişi.
Benzer durumlar
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her somut olay kendi koşullarıyla değerlendirilir. Mevzuat değişebilir; güncelliğini kontrol ediniz.